Amerika'da İş Yapmak: Türk Şirketler için Yatırımcı Hukuk Bülteni
Dünyanın en büyük pazarı olan Amerika’da iş yapmak avantajları ve sorumlulukları birlikte getirmektedir.
Amerika’daki ticaret hukukunun doğasını anlamak günlük operasyonlardan tutun şirketin gelecek planlarına kadar her adım için kritik önem taşımaktadır.
Bu sayıda, ABD’de faaliyet gösteren her Türk şirket sahibinin bilmesi gereken dört önemli konuyu ele alıyoruz: Ürün Sorumluluğu (Product Liability), E-1 Tüccar Vizesi, Gümrük Vergileri ve IEEPA (Trump’s tariffs), ve Gayrimenkul Kiralama (Commercial Leasing).
Amerika’daki Türk topluluğumuzun bir parçası olduğunuz için teşekkür ederiz!
Keyifli okumalar!
Ürün Sorumluluğu (Product Liability): ABD'de Ürün Satan Her Şirketin Bilmesi Gerekenler
ABD’de bir ürün satıyorsanız ve o ürün birine zarar veriyorsa, merkeziniz yurt dışında olsa bile hukuki olarak sorumlu tutulabilirsiniz. Buna ürün sorumluluğu (product liability) denir ve ABD pazarına girmek isteyen her şirketin bilmesi gereken hukuki kavramlardan biridir.
ABD, tüketici güvenliğini son derece ciddiye alır. Şirketlerin ürünlerinin makul ölçüde güvenli olmasını sağlama yükümlülüğü vardır. Bir şeyler ters giderse örneğin: ürün birini yaralarsa, mala zarar verirse ya da mali kayba yol açarsa zarar gören tarafın tazminat talep etme hakkı bulunur.
Üründeki Kusurlar 3'e Ayrılır:
- Tasarım kusuru: Ürün daha üretilmeden, tasarım aşamasında güvenli değildir.
- Üretim kusuru: Tasarım sorunsuz olmasına rağmen üretim sürecinde bir aksaklık yaşanmış ve bazı ürünler hatalı çıkmıştır.
- Uyarı eksikliği: Ürün yeterli kullanım talimatı veya güvenlik uyarısı içermediği için biri zarar görmüştür.
Amerika’daki yabancı şirketleri en çok şaşırtan konu şudur: sorumluluk yalnızca üreticiyle sınırlı değildir. Bir ürünü ABD’ye ithal ediyor, dağıtıyor ya da satıyorsanız, ürünü siz üretmemiş ve kusurundan haberiniz olmamış olsanız bile, sorumlu tutulabilirsiniz. Yani sorumlu tutulmak için üretici olmanız gerekmez. Tedarik zincirinin bir parçası olmak yeterlidir.
ABD’de ürün sorumluluğu federal düzeyde değil, eyalet düzeyinde düzenlenir. Bu nedenle her eyaletin sorumluluk yasaları, dava açma süreleri (statute of limitations) ve tazminat kuralları birbirinden farklılık gösterebilir. Örneğin, California ile Texas’taki hukuki yükümlülükleriniz aynı olmayabilir. Bu nedenle faaliyet gösterdiğiniz eyaletin yasalarını ayrıca incelemeniz büyük önem taşır.
Bu durumdan Korunmak için Ne Yapabilirsiniz?
Birkaç temel adım büyük fark yaratır: ürünlerinizi piyasaya sürmeden önce ABD güvenlik standartlarına göre test ettirin, etiket ve kullanım talimatlarınızın eksiksiz ve anlaşılır olduğundan emin olun, Tüketici Ürün Güvenliği Komisyonu (CPSC) veya FDA gibi kurumların güncel düzenlemelerini takip edin ve ürün sorumluluk sigortası (product liability insurance) yaptırmayı değerlendirin.
Bir talep gündeme gelirse hızlı hareket edin: tüm belgeleri muhafaza edin, sigortacınızla iletişime geçin ve en kısa sürede hukuki danışmanlık alın. İlk günlerdeki tutumunuz, sonucu ciddi ölçüde etkileyebilir.
Bir ürün sorumluluğu davasıyla karşılaşırsanız ya da sözleşmelerinizi ve hukuki yükümlülüklerinizi önceden değerlendirmek istiyorsanız, firmamızın deneyimli avukatları size destek olmaya hazırdır. Erken aşamada alacağınız hukuki danışmanlık, ileride karşılaşabileceğiniz büyük maliyetleri ve riskleri en aza indirebilir. Bizimle contact@onalgallant.com üzerinden iletişime geçebilirsiniz.
Sorularınız veya danışmanlık talepleriniz için lütfen bize ulaşın:
contact@onalgallant.comE-1 Tüccar Vizesi: ABD - Türkiye Arasında Bir Köprü
İşiniz, ülkeniz ile ABD arasında mal, hizmet veya teknoloji ticaretine dayanıyorsa, tam size göre tasarlanmış bir vize var: E-1 Tüccar Vizesi (E-1 Treaty Trader Visa).
E-1 vizesi, işletme sahiplerinin ve kilit çalışanlarının ABD’de yaşamasına ve çalışmasına olanak tanıyan göçmen olmayan (non-immigrant) bir vizedir. Ticaret devam ettiği sürece uzun vadeli olarak yenilenebilir ve sürdürülebilir.
Temel Şartlar:
- Ülkenizin ABD ile geçerli bir ticaret anlaşması olmalıdır. (Türkiye bu listede yer almaktadır.)
- Ticaretin “önemli” (substantial) olması gerekir — yani düzenli ve hacim veya değer açısından kayda değer olmalıdır.
- Toplam uluslararası ticaret hacminizin en az %50’si ülkeniz ile ABD arasında gerçekleşiyor olmalıdır.
- Vize; asıl tüccarın yanı sıra nitelikli çalışanları ve birinci derece aile bireylerini de kapsar.
“Önemli ticaret” ifadesi büyük bir şirket olmanız gerektiği anlamına gelmez. Önemli olan, ticaretin sürekli ve gerçek olmasıdır, tek seferlik bir işlem yeterli değildir. Bu ticaret; fiziksel malları, hizmetleri, bankacılığı, sigortayı, taşımacılığı ve daha fazlasını kapsayabilir.
Birçok uluslararası işletme sahibi için E-1, pratik ve yeterince değerlendirilmeyen bir seçenektir. ABD’deki partnerleriniz veya müşterilerinizle zaten düzenli iş yapıyorsanız, bu vizeye uygun olup olmadığınızı belirlemek için bizimle contact@onalgallant.com üzerinden iletişime geçebilirsiniz.
Sorularınız veya danışmanlık talepleriniz için lütfen bize ulaşın:
contact@onalgallant.comGümrük Vergileri ve IEEPA Kararı: Neler Değişiyor, Neden Önemli?
For importers & exporters navigating U.S. trade policy
Gümrük tarifeleri (tariffs), ithal mallara uygulanan vergilerdir. Özellikle son Trump dönemiyle beraber ABD’de gümrük vergileri ticaret politikasında önemli bir gündeme sahip. Bu sebeple ABD’ye ürün ithal eden işletmeler için maliyetler ile fiyatlandırma stratejisi üzerinde doğrudan ve önemli etkileri bulunmaktadır.
Son yıllarda ABD hükümeti, Uluslararası Acil Ekonomik Yetkiler Yasası (IEEPA — International Emergency Economic Powers Act) adlı bir yasaya dayanarak geniş kapsamlı tarifeler uyguladı. Bu tarifeler pek çok sektörü etkiledi ve birçok ithalatçı ek maliyetleri karşılamak zorunda kaldı.
Ancak geçtiğimiz günlerde bu konuda şirketleri sevindirecek bir gelişme yaşandı: ABD Yüksek Mahkemesi (Supreme Court), IEEPA kapsamında uygulanan belirli gümrük vergilerinin aslında yasal dayanağı olmadığına hükmetti. Bu kararın ardından, ticaret ve gümrük davalarına bakan Uluslararası Ticaret Mahkemesi (CIT), ilgili davaları, tahsil edilen gümrük vergilerinin iadesi, dahil incelemeye aldı.
Vergi İadesi Sizin için Ne Anlama Geliyor?
Eğer IEEPA kapsamında tarife ödediyseniz, ödediğiniz tutarların iadesi için geçerli bir gerekçeniz olabilir. Ancak hak sahibi olup olmadığınız; ithal ettiğiniz ürünlere, ödemenin yapıldığı döneme ve başvurunun nasıl dosyalandığına bağlıdır. Bu, gelişmekte olan bir hukuk alanıdır ve başvuru için tanınan süre sınırlı olabilir. ABD’de ticaret politikası hızla değiştiğinden, güncel kalmak burada iş yapmanın ayrılmaz bir parçasıdır.
İşletmeniz bu tarifelerden etkilendiyse, iade başvurusunun sizin durumunuza uygulanıp uygulanmadığını belirlemek için bizimle contact@onalgallant.com üzerinden iletişime geçebilirsiniz..
Amerika'da Ticari Gayrimenkul Kiralama (Commercial Leasing) : Kredi Geçmişi Olmadan Yapılabilir mi?
ABD’de iş kurarken yabancı yatırımcıların karşılaştığı ilk pratik engellerden biri ticari gayrimenkuller bulmaktır. Ofis, restoran, mağaza ya da depo için eninde sonunda bir kira sözleşmesi imzalamanız gerekecekti ve bu süreç, çoğu ülkedekinden oldukça farklı işler.
Kredi Geçmişi Sorunu
ABD’de mal sahipleri (landlord), kira sözleşmesi imzalamadan önce genellikle kredi geçmişi görmek ister. Ülkeye yeni gelen yabancı yatırımcıların böyle bir geçmişi henüz yoktur ve bu durum doğrudan bir engel oluşturur. Ancak aşılamayacak bir engel değildir.
Kredi Engeli Nasıl Aşılır?
- Yüksek depozito: Standart 1-2 ay yerine 3-6 aylık kira peşin yatırmak, mal sahibine mali güvenilirliğinizi gösterir.
- Kişisel kefalet (personal guarantee): Kira yükümlülüklerini şahsen garanti etmeniz, mal sahibine ek güvence sağlar.
- Banka referans mektubu: Ülkenizdeki bankanızdan güçlü mali durumunuzu gösteren bir referans mektubu, ABD kredi kontrolünün yerine geçebilir.
- Peşin kira ödemesi: Bazı mal sahipleri, birkaç aylık kiranın peşin ödenmesi karşılığında sözleşme yapmayı kabul eder.
- Şirket mali tabloları: İşletmenizin geliri veya varlıkları varsa, mali tablolarınızı sunmak kira ödeme gücünüzü kanıtlayabilir.
Dikkat Edilmesi Gereken Diğer Noktalar
ABD’de ticari kira sözleşmeleri, konut kiralarından çok daha karmaşıktır ama aynı zamanda çok daha fazla müzakere edilebilirlerdir. Herhangi bir şey imzalamadan önce şunları mutlaka anladığınızdan emin olmanız gerekmektedir: kira artış maddeleri (ne zaman ve nasıl artacak), bakım ve onarım sorumluluğunun kime ait olduğu, sözleşmeyi erken feshetmeniz gerekirse ne olacağı ve emlak vergisi ya da sigorta masraflarının kiracıya yansıtılıp yansıtılmadığı (“triple net” veya NNN kiralama olarak bilinen yapı).
Onal Gallant
Amerika'daki Türk Hukuk Büronuz!
Onal Gallant Hukuk Bürosu olarak, müvekkillerimize Amerika Birleşik Devletleri’ndeki hukuki süreçlerinde rehberlik ediyoruz. Göçmenlik, ticaret hukuku, Amerika’ya yatırım, fikri mülkiyet ve gayrimenkul hukuku üzerine odaklanan ekibimiz, İngilizce, Türkçe, Arapça, İspanyolca ve Rusça dillerinde akıcı hizmet vermektedir.
Sorularınız veya danışmanlık talepleriniz için lütfen bize ulaşın:
contact@onalgallant.com